మరోసారి కా.రా. కథల్లోకి../ సి. హెచ్. వేణు

karalogo

కష్టజీవి ఆత్మాభిమానం… ‘ఆదివారం’!

  నిర్వహణ: రమా సుందరి బత్తులపని చేసేవారికి కాకుండా ఆ పనిని చేయించేవారికీ, చేయించుకునేవారికి గౌరవాలు దొరికే సమాజం మనది. అందుకే శ్రామికులకు పనిచేసే అవకాశం కల్పించి వారిని పోషిస్తున్నామని ధనికులు భావిస్తుంటారు. వారి జీవితాలు తమ దయాదాక్షిణ్యాలపై ఆధారపడివున్నాయనే అభిప్రాయంతో ఉంటారు. కానీ నిజానికి ఎవరు ఎవరిపై ఆధారపడివున్నారు? పని మనిషి పొద్దున్నే వచ్చి ఇల్లు ఊడ్చి, అంట్ల గిన్నెలు తోమకపోతే గృహ వాతావరణం గందరగోళంగా తయారై, ఇంటిల్లపాది సుఖశాంతులకూ ముప్పు వచ్చే సందర్భాలు మధ్యతరగతి, ఎగువ మధ్యతరగతి ఇళ్ళలో సాధారణం. కానీ అంత చాకిరీ చేసేవారికి ప్రతిఫలంగా కొద్ది మొత్తం ఇవ్వటానికే కొందరు బాధపడిపోతుంటారు. ఆ శ్రామికులపై సానుభూతి చూపటం అటుంచి ... వాళ్ళ ఆశపోతుతనం, షోకులూ, ఫ్యాషన్ల గురించి వ్యంగ్యంగా విసుర్లూ, జోకులూ, కార్టూన్లూ చలామణిలోకి వచ్చాయి. ఈ ధోరణి చివరకు సాహిత్యంలో కూడా ప్రవేశించింది. ‘జీతం పెంచాలా? ఇంకా నయం- ఆస్తి రాసివ్వమని అడగలేదు’ అని ఆశ్చర్యాలుపడుతూ పనిమనుషుల దాష్టీకాలకు గురయ్యే మధ్యతరగతి గృహిణుల కష్టాలపై జాలి కురిపిస్తూ కథలు కూడా వచ్చేశాయి. వీటిని రాసినవారు శ్రామికులపై సానుభూతి లేనివారని తెలుస్తూనేవుంటుంది. కానీ వీటికి భిన్నంగా... యాబై సంవత్సరాల క్రితమే కాళీపట్నం రామారావు రాసిన ‘ఆదివారం’కథ ఓ కష్టజీవి ఆత్మాభిమానాన్నీ, స్థైర్యాన్నీ కళాత్మకంగా చిత్రీకరించింది. శ్రామిక పక్షపాతంతో రాసి పాఠకులను ఒప్పించేలా కథను తీర్చిదిద్దారు రచయిత. డబ్బున్న ఓ ఇంటి కోడలి కోణంలో ఈ కథ నడుస్తుంది. ‘మా యింట్లో పనిమనిషి లేనిదే పూట గడవదని ఏనాడో తేలిపోయింది’ అంటుందామె. (ఇది ఇప్పుడు మనం చాలా ఇళ్ళలో గమనిస్తున్న నిత్యసత్యం.) ఆమె అత్త లౌక్యురాలైన అరవై ఏళ్ల వయసున్న పెద్దావిడ. ఆ ఇంట్లో పని … [ఇంకా చదవండి ...]

కథా సారంగ/ స.వెం. రమేష్

savem3

మొయిలు నొగులు

అదంటే నాకు మక్కువ. పడి చచ్చిపోతాను దానికోసం. దానిమేను ఒక్కొక్కసారి కాటుక పసనుతో మెరిసిపోతుంటాది. ఇంకొక్కొక్కసారి సామనలుపుతో మినుకు తుంటాది. అప్పుడప్పుడూ తెల్లటి పొట్లపూవయి విరగబడతుంటాది. అది రానిదే దాని తోడు లేనిదే కునుకు పట్టదు నాకు. పగలంతా ఎక్కడికి పోతాదో తెలియదు, ఉమ్మడికాపురపు కొత్తపెళ్లికూతురిలాగా పగలంతా ఊరించి ఊరించి పొద్దుగూకినాక ఎంతో పొద్దుకు నా దగ్గరకు వస్తాది. అది వస్తానే ఆబగా అబ్బిళించుకొంటాను దానిని. అది చిన్నంగా నవ్వతా నన్ను విడిపించుకొంటాది. అన్నెనక నా తలను గీరతా ఏదో ఒక కతను ఎత్తుకొంటాది. నేను ఊఁ కొడతా ఊఁ కొడతా మరొక లోకానికి పొయ్యేస్తాను. ఆపొద్దు ఎందుకో రవంత అలసటగా ఉన్నట్టు కనిపించింది. అలతో కలతో తెలియదు కానీ నాకు మటుకు కతను చెప్పలేదు, నోరే విప్పలేదు అది. బతిమాలగా బామాలగా ‘‘ఈపొద్దు నాకేమీ బాగలేదు బా, నువ్వే ఏదయినా కతను చెప్పు నేను వింటాను’’ అనింది. ‘‘నేనా? నాకేం వచ్చు!’’ అన్నాను అచ్చెరపోతా. ‘‘ఏదో ఒకటి చెప్పు. ఉల్లమేమీ మంచిగా లేదు’’ అనింది మళ్లా. సుంతసేపు తలపోసినాను. గురుతుకొచ్చింది. ‘‘మా చిన్నారవ్వ కతను చెప్పేదా’’ అన్నాను. ‘‘చిన్నారవ్వా, ఎప్పుడూ ఈ పేరునైనా నాతో అన్లేదే నువ్వు. ఎవురబ్బా ఈయవ్వ’’ ఉవ్వాయిగా అడిగిందది. ‘‘మా అమ్మమ్మల్లో ఒకామె లే. ఊరికే చెప్పడం కాదు, పద బయిదేలు, నిన్ను మా చిన్నారవ్వ వాళ్ల ఊరికి తొడకొని పోతాను’’ అంటా రెక్క పట్టుకొని లేపినాను దానిని. ‘‘ఇప్పుడా ఇంతపొద్దులోనా?’’ అనింది కోక కుచ్చిళ్లను సరుదుకొంటా అది. ‘‘అవును ఇప్పుడే, మళ్లా తెల్లారినాక కనపడవు నువ్వు’’ అని తొందరపెట్టినాను. ‘‘సరే పద’’ అంటా తొడరింది నన్ను. ‘‘చిన్నారవ్వ వాళ్ల ఊరిపేరు ఆదరం. చుట్టూ కొండల నడుమ, గుడ్లమీద గువ్వ మాదిరిగా ముడుక్కొని ఉంటాదా ఊరు. ఆ ఊరికి అల్లంత దవ్వున్నే … [ఇంకా చదవండి ...]

అనువాద నవల/ హువాన్ రుల్ఫో-చందూ

pedro1-1

పెద్రో పారమొ-5

“నువు అదృష్టవంతుడివి నాయనా, చాలా అదృష్టంతుడివి.” ఎదువిజస్ ద్యాడా నాతో చెప్పింది. అప్పటికే చాలా ఆలస్యమయింది. మూలనున్న దీపం సన్నగిల్లుతూ ఉంది. చివరిగా వణికి ఆరిపోయింది. ఆమె పైకి లేచినట్టు అనిపించింది. ఇంకో దీపం కోసం వెళుతుందనుకున్నాను. దూరమవుతున్న ఆమె అడుగుల చప్పుడు విన్నాను. ఎదురు చూస్తూ అక్కడే కూచున్నాను. కొద్ది సేపయ్యాక, ఆమె ఇక తిరిగి రాదని నిర్ధారించుకున్నాక, నేనూ లేచాను. చీకట్లో తడుముకుంటూ, అడుగులో అడుగు వేసుకుంటూ నాగదికి చేరాను. నేలమీద పడుకుని నిద్ర కోసం ఎదురుచూశాను. నిద్ర పడుతూ పోతూ ఉంది. ఆ మధ్యలోనే ఎప్పుడో ఒక ఏడుపు విన్నాను. సాగదీసి ఏడ్చినట్టుగా ఉంది తాగినవాడి కూతలా. “అయ్యో బతుకా! నాకర్మ ఇట్లా కాలిందే!’ మరీ నా చెవిలోనే వినిపించినట్టుండేసరికి దిగ్గున లేచి కూచున్నాను. అది వీధిలోంచీ కావచ్చు గానీ, నేనిక్కడే విన్నాను ఈ గదిగోడలకు అంటుకుని ఉన్నట్టు. నేను లేచేసరికి చిమటల చప్పుడూ, నిశ్శబ్దపు సణుగుడూ తప్పించి అంతా నిశ్శబ్దంగా ఉంది. లేదు, ఆ కేక తర్వాత నిశ్శబ్దపు లోతు కొలిచే మార్గమేదీ లేదు. భూమి శూన్యంలో నిలబడిపోయినట్టుంది. ఏ శబ్దమూ లేదు – ఆఖరికి నా ఊపిరీ, నా గుండె కొట్టుకునే చప్పుడు కూడా. అస్తిత్వపు శబ్దమే ఘనీభవించినట్టుగా. దాన్నుంచి బయటపడి కుదుటపడుతుండగానే మళ్ళీ అదే కేక. అది చాలాసేపు వినిపించింది. “నువు నాకు బాకీ ఉన్నావు, ఉరితీయబడ్దవాడికి చివరిమాట వినిపించే హక్కు కంటే అది ఎక్కువ కాకపోయినా!” అప్పుడు తలుపు భళ్ళున తెరుచుకుంది. “నువ్వేనా దోన ఎదువుజస్?” పిలిచాను. “ఏమవుతూంది? భయపడ్డావా?” “నా పేరు ఎడువుజస్ కాదు. నేను డమియానాని. నువ్విక్కడ ఉన్నావని విని చూడటానికి వచ్చాను. మా ఇంటికి వచ్చి పడుకో. అక్కడయితే హాయిగా సేద తీరవచ్చు.” “డమియానా సిస్నెరోస్? మెదియాలూనాలో ఉండే ఆడవాళ్ళలో ఒకరివికాదూ నువ్వు?” “అక్కడే ఉంటాను. అందుకే ఇక్కడికి రావడానికి ఇంతసేపు పట్టింది.” “నేను పుట్టినప్పుడు డమియానా అనే ఆవిడ నా ఆలనా పాలనా చూసిందని మా అమ్మ చెప్పింది. అది నువ్వేనా?” “అవును. అది నేనే. నువు మొట్టమొదటిసారి కళ్ళు తెరిచినప్పట్నుంచీ నాకు తెలుసు.” “సంతోషంగా వస్తాను. ఈ గోలలో నాకు నిద్రే పట్టడం లేదు. నువ్వు వినలేదా? ఎవరినో చంపుతున్నట్టు. నీకు వినపడలేదా ఇప్పుడు?” “ఆ ప్రతిధ్వని ఏదో ఇక్కడే ఇరుక్కుపోయినట్లుంది. చాలా కాలం క్రితం టోర్బిడొ అల్బ్రెట్‌ని ఈ గదిలోనే ఉరి … ఇంకా చదవండి

వెంటాడే పద్యం/వరవర రావు

varavara.psd-1

మనుషుల్ని చంపేస్తారు, మరి భూమిని?!

అజంతా చెట్లు కూలుతున్న దృశ్యాన్ని చూసాడు. తాత్వికార్థంలో ప్రాణికోటి ప్రాణవాయుహరణమే చూసినట్లు. మనుషులు కూలుతున్న దృశ్యాన్నీ చూసినట్లే. తెలుగు సమాజం, ముఖ్యంగా తెలంగాణ, వ్యవస్థాపరంగానూ రాజ్యపరంగానూ పోరాడుతున్న ప్రజలను, వాళ్లకు అండగా పోరాడుతున్న ప్రజాసేవకులను పందొమ్మిది వందల నలభైల కాలం నుంచే ఎంతమందిని కోల్పోయిందో. నా బాల్యంలో అటువంటి విషాదాలనూ చూసాను. మూడు వైపులా వాగులతో పరివృతమైన మా ఊళ్లో బరసనగడ్డ రోడ్డు మీద దిరిసెన పూలు, బొడ్డుమల్లె పూలు రాలిన అందమైన దృశ్యాలూ చూసాను. ఇంక నక్సల్బరీ కాలం నుంచి చైతన్యం వలన కూలుతున్న మనుషులందరూ ఎక్కడో నా రెక్కల్లో డొక్కల్లో మసలుకున్న వాళ్లేననే మానసికతయే నన్ను ఆవరించింది. ఎనభైల ఆరంభం అమరుల జ్ఞాపకాలను కూడ నిర్దాక్షిణ్యంగా తుడిచే వ్యవస్థ క్రూరత్వంతో మొదలైంది. కరీంనగర్ జిల్లా హుజూరాబాదు తాలూకా గూడూరు అనే గ్రామంలో భూస్వామ్య వ్యతిరేక పోరాటాలు నిర్మించిన ఒక నవయువకుడు గోపగాని రవి చేతిలో బాంబు పేలి మరణించాడు. గ్రామస్తులు ఆయన కోసం ఆ ఊళ్లో కట్టుకున్న స్థూపాన్ని పోలీసులు కూల్చిన పద్ధతి నన్ను కలచివేసింది. స్థూపానికి అవసరమైన మట్టి, ఇటుకలు, రాళ్లు, సున్నం ఎవరు సమకూరిస్తే వాళ్లనే అవి తొలగించమని, ఎవరెవరు ఆ నిర్మాణంలో పాల్గొన్నారో వాళ్లనే అది కూల్చమని పోలీసులు ప్రజల్ని కూడేసి నిర్బంధించి, చిత్రహింసలు పెట్టారు. ఇంక అప్పటినుంచీ అదొక నిర్బంధ పద్ధతి అయిపోయింది. అమరులైన విప్లవకారుల కోసం స్థూపాలు నిర్మించుకోవడం ప్రజల రాజకీయ, సాంస్కృతిక, నైతిక, సంఘటిత శక్తికి ఎట్లా ఒక సంకేతమైందో, ఆ స్థూపాలను కూల్చివేయడం రాజ్యానికట్లా ఆ అమరుల జ్ఞాపకాలను తుడిచేసే హింసా విధానమైంది. 1999 డిసెంబర్ 1న ఇది పరాకాష్ఠకు చేరుకున్నది. ఆరోజు నల్లా ఆదిరెడ్డి (శ్యాం), ఎర్రంరెడ్డి సంతోష్ … [ఇంకా చదవండి ...]

ఆత్మీయం/ వాధూలస

unnamed

“రేడియో అక్కయ్య” ఇక లేదు!

" రారండోయ్ ...రారండోయ్    బాలబాలికలు రారండోయ్ బాల వినోదం కనరండోయ్ " అరవై ,దెబ్భయ్  దశకాల్లో అత్యంత ప్రాచుర్యం కలిగిన ఆకాశవాణి  శీర్శికా గీతం.ఆదివారం మధ్యాహ్నం రేడియో చుట్టూ మూగి ,ప్రసారమయిన మాటలు పాటలు ,నాటికలు, అన్నయ్య అక్కయ్య ల సంభాషణలు అన్నీ  "చాలిక మాటలు చాలిక పాటలు ...చెంగున పోదాము ..చెంగుచెంగునా పోదాము " అనేదాకా విని అదో లోకం లోకి  వెళ్లి పోయిన రోజులు ఒక్క సారిగా కళ్ల ముందు డేరాలు వేసుకున్నాయి. ఆ జ్ఞాపకాలన్నీ ఒక్కటొక్కటే గుర్తుకు రావటానికి కారణం రేడియో అక్కయ్య ఇకలేరు అన్న ఎఫ్బీ పోస్టింగ్  చూసి. నాకు ముందు తురగా జానకీ రాణిగా తెలిసిన తరువాతే ఆ తరువాత ఆకాశవాణి  బాలానందం కార్యక్రమం  నిర్వహించే అక్కయ్యగారు ఈవిడేనని తెలిసింది. నా త్రిపదుల సంకలనం "మువ్వలు"  త్యాగరాయ గాన సభలో జ్ఞానపీఠ అవార్డు గ్రహీత  డా. సి.నారాయణరెడ్డి గారి చేతుల మీదుగా జరిగింది. ఆ సభలో సీనియర్ జర్నలిస్టు  శ్రీ పెండ్యాల వామన రావు గారు (న్యూ స్వతంత్ర టైమ్స్  ఎడిటరు, మా నాన్నకు మేనత్త కుమారుడు , మాకు గాడ్ ఫాదర్ )ఉన్నారు. వారికి అందజేసిన పుస్తకాన్ని  తమ పత్రికలో బుక్ రివ్యూకై తురగా జానకీ రాణి కిస్తే  రివ్యూ రాసారు. మామయ్య పంపిన పుస్తకం చూసి  అందులో నా రివ్యూ రాసిన జానకీ రాణి గారికి  ఫోను చేశాను. అప్పుడు (2007లో ) నేను ఆదిలాబాదు జిల్లా కాగజునగరులో  ఉండేవాణ్ని. నా పరిచయం చేసుకుని మాటలు మొదలు పెట్టగానే ఎంతో ఆత్మీయంగా స్పందించి  చాలా సేపు మాట్లాడిన  సందర్భం  కనుల ముందు తారట్లాడింది. చివరగా 'మీ మామయ్యా వాళ్లింటివద్దనే మా ఇల్లు ఈసారి వచ్చినప్పుడు తప్పక రమ్మని  'ఆహ్వానించడం  నేను పోలేక పోవడం  గుర్తుకు వచ్చి  నిన్నంతా  ఒకటే ఆవేదన. వామన్ రావు మామయ్యంటే ఆమెకు ఎనలేని గౌరవం అభిమానం అని మాటల వల్ల తెలిసింది. ఆ  తరువాత మా … [ఇంకా చదవండి ...]

అద్దంలో నెలవంక/ కేక్యూబ్ వర్మ

gournayudu

కాలాన్ని సిరాగా మార్చిన కవి

గంటేడ గౌరునాయుడి మాస్టారిని సాహిత్య లోకానికి కొత్తగా పరిచయం చేయనక్కర్లేదు. ఇప్పటికే తన కథలతో కవితలతో మనందరికీ సుపరిచితులే. ఇటీవల ఆగస్టు 8న తన అరవై వసంతాలు నిండిన సందర్బాన్ని పురస్కరించుకొని ’ఎగిరిపోతున్న పిట్టలకోసం’ అనే కొత్త కవితా సంకలనాన్ని తీసుకువచ్చారు.   ఉత్తరాంధ్ర లేదా కళింగాంధ్రగా పిలువబడే ఈ ప్రాంతంలో గత నాలుగు దశాబ్ధాలుగా జరుగుతున్న విధ్వంసం అది సామాజికంగా ఒక్కో పొరను కప్పేస్తూ కమ్మేస్తున్న వైనాన్ని అలాగే వ్యక్తిగతంగా మనిషితనానికి దూరమవుతు రక రకాల ప్రభావాలకు ప్రలోభాలకు లోనవుతు తమ ఉనికినే కోల్పోతున్న సంక్షుభిత సందర్భాన్ని తన కథలలోను కవితలలోను ఆవిష్కరిస్తారు మాస్టారు. ఈ కవితా సంకలనంలోని కవితలు 2011 నుండి మొన్నటి వరకు వున్న కాలానికి వేలాడుతున్న చినిగిన చొక్కాలాంటి బతుకు వెతలు. మాస్టారి శైలి జీవితంలోని అన్ని పార్శ్వాలను తన నుడికారంతో స్థానిక మాండలికానికి దగ్గరగా సామెతలతో కలగలిపి చెబుతూ ఒక ధిక్కార స్వరాన్ని ఎలుగెత్తి మనముందు ఆవిష్కరిస్తుంది.   చాలా మంది ఇటీవల వామపక్షానికి దగ్గరగా వున్న మేధావులు రచయితలు కూడా అభివృద్ధి అంటే విధ్వంసం కాకుండా ఎలా జరుగుతుంది? అని … [ఇంకా చదవండి ...]

Analogue/ Raj Karamchedu

images

Sri Sri “The Glory Bold”

The Glory Bold I too offered a sacrificial fuel to the world's fire! I too poured a tear of tribute into the world's torrent! I too yelled with a mad throat with the earth's roar! # # # When summer scorched did I not swelter like a bat! As the blustery drizzle fell all around did I not drench at the fathom's height? When the winter's cutting cold froze me numb I even howled with cries of hunger! When I alone remain standing- Fiery winds, rainclouds, snow drizzles will break, striking the earth! The many splendored stars peering down from the sky will fall exploding, vomiting blood! Days breaking Nights withering The Great Deluge will engulf this whole world! # # # The epoch will be upon us When I alone will fill the whole earth the very sighs of my moaning cries soaking the world in a hailstorm! # # # I too will sprout as the white petal of the lotus of the universe! I too will swoon as the string on the lute of the … [ఇంకా చదవండి ...]

గాజు కెరటాల వెన్నెల/ మైథిలి అబ్బరాజు

MythiliScaled

ఆశ – దురాశ

అనగనగా ఒక ఊర్లో ఇద్దరు అన్నదమ్ములు. హాన్స్ పెద్దవాడు, క్లాస్ చిన్నవాడు. హాన్స్ అదృష్టం బాగుండి ఎక్కువ డబ్బు సంపాదించగలిగాడు. క్లాస్ ఏం చేసినా కలిసిరాలేదు. రాను రాను క్లాస్ కి తిండి దొరకటమే కష్టమయిపోయింది. అన్న దగ్గరికి వెళ్ళి , సంగతి చెప్పి, కొంచెం డబ్బు- అప్పుగానైనా సరే, ఇమ్మని అడిగాడు. హాన్స్ ససేమిరా వీల్లేదన్నాడు.   '' నేనేమీ రాసులు పోసుకు కూర్చోలేదు ఊరికే ఇవ్వటానికి. నీకు అప్పు ఇస్తే వెనక్కి వస్తుందా ! ఎక్కడో  కాసులు బఠాణీ గింజల్లాగా దొర్లుతున్నాయట, వెళ్ళి వెతుక్కో '' సరేననుకుని  క్లాస్ బయలుదేరాడు. వెళ్ళే ముందర దగ్గర్లో ఉన్న అడవిలో ఒక హేజెల్ చెట్టు కొమ్మని విరిచి చేతికర్రగా తయారు చేసుకున్నాడు. ఆ చెట్టు నిజానికి మంత్రపు చెట్టు. ఆ కర్ర ఎక్కడెక్కడ నిధులూ నిక్షేపాలూ ఉన్నాయో చూపించగలదు. అదేమీ క్లాస్ కి తెలియనే తెలియదు. అతను ఏ కష్టమూ లేనట్లే కులాసాగా ఈలవేసుకుంటూ ప్రయాణించి ఒక పట్టణం చేరుకున్నాడు. అక్కడి సంతలో పని కావలసినవాళ్ళంతా బార్లు తీరి ఉన్నారు. వాళ్ళతోబాటు తను కూడా నాలుగు ఎండు గడ్డి పోచలు నములుతూ నిలుచున్నాడు. అలా గడ్డి నోట్లో పెట్టుకుని ఉంటే పని చేసేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నారని అక్కడి అర్థం. అంతలో అక్కడికి ఒక వంగిపోయిన ముసలివాడు వచ్చాడు. పైకి అలా కనిపించడు కానీ చాలా విషయాలు తెలుసు అతనికి, ముఖ్యంగా మంత్రాలూ తంత్రాలూ. క్లాస్ చేతి కర్రకి మహిమ ఉందని చూసీ చూడగానే కనిపెట్టాడు. కాసేపు అటూ ఇటూ తచ్చాడి క్లాస్ దగ్గరికి వచ్చాడు . '' అయితే, పనిలో చేరాలనుకుంటున్నావా ? '' అడిగాడు. క్లాస్ '' మరే. లేకపోతే ఇలా గడ్డి నములుతూ ఎందుకుంటానూ ?'' మాటలు మొదలయ్యాయి. అటూ ఇటూ బేరాలు సాగి సాగి చివరికి వారానికి ఏడు పెన్నీల జీతానికి క్లాస్ ముసలివాడి దగ్గర పనిచేసేందుకు ఖరారైంది. … [ఇంకా చదవండి ...]

‘పురా’ గమనం/ కల్లూరి భాస్కరం

images0OYXY65E

మన వర్తమానాన్ని గుర్తు తెచ్చే రోమన్ గతం

విషయం ఎక్కడినుంచి ఎక్కడిదాకా వెళ్ళిందో చూడండి.... దృష్టద్యుమ్న, ద్రౌపదల జన్మవృత్తాంతం చెప్పుకుంటూ, మాంత్రిక వాస్తవికతలోకి వెళ్ళి, అక్కడినుంచి, ఋగ్వేదంలో చెప్పిన పణులు ఫొనీషియన్లే కావచ్చునన్న కోశాంబీ ఊహను పట్టుకుని, వారితోపాటు యూదుల గురించి చెప్పుకోబోయి, అంతలో బహురూప, ఏకరూప ఆస్తికతల చర్చలోకి వెళ్ళి, రోమన్ల దగ్గరికి వచ్చాం!!! ఓసారి వెనక్కి వెళ్ళి తొలి అడుగు ఎక్కడ వేశామో గుర్తుచేసుకోవాల్సినంతగా విషయం ఇన్ని దారులుగా చీలిపోవడం ఇదే మొదటిసారేమో! అయినా తప్పదు. నిండా మునిగాక చలేమిటి!? ఆర్యులుగా చెప్పుకునే నోర్డిక్ జాతులవారు తరిమేస్తే, ఆసియా మైనర్(నేటి టర్కీ, దాని చుట్టుపక్కల ప్రాంతం)కు పశ్చిమంగా ఉన్న ఏజియన్లు తలోవైపుకీ చెదిరిపోయారనీ, వారిలో ఒకరైన ఎట్రూస్కన్లు ఇటలీ మధ్యభాగంలోని అడవుల్లోకి వచ్చి స్థిరపడ్డారనీ ఇంతకుముందు చెప్పుకున్నాం. ఆర్య తెగలు అక్కడికి కూడా చొచ్చుకువచ్చే నాటికి ఎట్రూస్కన్లు బలపడి రాజ్యాన్ని స్థాపించుకున్నారు. అలా ఇటలీలోకి చొచ్చుకు వెళ్ళిన ఆర్య తెగల్లో రోమన్లు ఒకరు. వారు లాటిన్ మాట్లాడేవారు. ఎట్రూస్కన్లు ఆర్య తెగలను చాలాకాలంపాటు అణచి ఉంచారు. పురాతన కాలనిర్ణయం ప్రకారం రోమ్ నగరం క్రీ.పూ. 753లో అవతరించింది. చరిత్రకు తెలిసే నాటికి అది ఒక చిన్న వర్తక నగరం. అప్పటికి యాభై ఏళ్ల క్రితమే ఫొనీషియన్లు ఉత్తర ఆఫ్రికాలో కార్తేజ్ అనే నగరాన్ని నిర్మించుకున్నారు. పది లక్షల మంది జనాభాతో కార్తేజ్ ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి అతి పెద్ద నగరం. భవిష్యత్తులో రోమ్ కూ, కార్తేజ్ కూ మధ్య ‘ప్యూనిక్ యుద్ధా’ల పేరుతో మూడు యుద్ధాలు జరిగి కార్తేజ్ రేఖాపటం మీద అదృశ్యం కాబోతోంది. క్రీ.పూ 6వ శతాబ్ది నాటికి రోమన్లు పుంజుకుని ఎట్రూస్కన్ల రాజ్యాన్ని కూల్చేసి రోమ్ ను కులీనుల ఆధిపత్యంలో రిపబ్లిక్ గా … [ఇంకా చదవండి ...]

వీక్లీ సీరియల్/ కోసూరి ఉమాభారతి

egire-pavuramaa15-banner

‘ఎగిరే పావురమా!’ – 15

ఇప్పుడిప్పుడే నా కొత్త కాలితో నడవగలుగుతున్నాను. రోజూ కాళ్ళకి వ్యాయామం చేస్తూ, ఇదివరకటి కంటే బాగానే కదులుతున్నాను. ఇంకా కనీసం నెలరోజుల వైద్యం మిగిలి ఉంది. కాలు సెప్టిక్ అవకుండా ఇంకా మందులు, వారం వారం ఎక్సరేలు అవుతున్నాయి.   మునుపటిలా గోవిందు టెంపోలో కాకుండా, కొత్తకాలి ఆసరాతో, క్రచస్ సహాయంతో, క్యాంటీన్ కి నడిచి వెళ్ళి వస్తున్నాను. నెమ్మదిగా కుంటుతూనే అయినా, కనీసం ఇట్లాగైనా   కదలగలగడం కొత్త శక్తిని, తృప్తిని కలిగించింది. ఈ రోజుకి ఆపరేషనయ్యి సరీగ్గా ఐదో వారం. కొత్తకాలు వచ్చి మూడో వారం. మళ్ళీ నెలకి, చర్చ్ లో గోవిందుతో నా పెళ్ళి ఏర్పాట్లు చేసింది కమలమ్మ.   రెండు రోజులకోసారి జేమ్స్ వచ్చి నా నిర్ణయం ఏమిటని అడిగి వెళుతున్నాడు. పది రోజుల టైం ఇచ్చాడు వాడు. వాడు చెప్పిన మూడు దారుల్లో - నాకు మంచిది, శ్రేయస్కరమైనది తాతతో జీవితమే. నేను ఆయనకి చేసిన అన్యాయం, ఆయన మనస్సుని గాయపరిచిన తప్పిదం సరిదిద్దుకునే అవకాశం కావాలి. కాని, అసలెలా అది సాధ్యమౌనో తెలీడం లేదు. నాకీ జన్మకి పెళ్ళిగాని, మరొకరి సాంగత్యం గానీ అవసరం లేదు... నాచిన్నప్పటి జీవితం నాకు చాలు...అనిపిస్తుంది...   తాతకి నేను రాసిన ఉత్తరానికి జవాబుగా - రాంబాబాయి నాకోసం వచ్చాడని తెలిసిన రోజే, నా మనస్సు పశ్చాత్తాప సందేశంతో, ‘శాంతి పావురంలా’ తాత వద్దకి వెళ్ళిపోయింది. దానికి మినహా నేనేమి చేయగలను? నా జీవితాన్ని, తప్పుల్ని ఎలా సరిదిద్దుకోగలను? అని నిత్యం మదనపడుతున్నాను. ఏదో ఒక మూల నుండి సహాయం దొరకాలి... గాయత్రీ అమ్మవారిని నమ్ముకోమని పంతులుగారు అన్నది గుర్తే.....ఆ అమ్మవారినే మననం చేసుకుని ప్రార్ధించుకుంటాను. అలాగే ఆదివారాలు ‘మదర్ తెరెసా’ చర్చికెళ్ళి, ఆ ప్రభువు కాడ నా గోడు చెప్పుకుంటాను...నాకు … [ఇంకా చదవండి ...]

దృశ్యాదృశ్యం / కందుకూరి రమేష్ బాబు

drushya druhsyam 53

ఆమె అప్పుడూ …ఇప్పుడూ…

మొదట దృశ్యం. అటు పిమ్మట అదృశ్యం. నిజం. +++ కొంతమంది పొట్రేచర్ చేస్తున్నప్పుడు అప్పుడేమీ తెలియదు. మెడలో నల్లపూసలున్నయా లేవా అన్నది చూడం. కానీ, ఏడాది గడిచిన తర్వాత మళ్లీ ఆమెను చూసినప్పుడు బోసి మెడ కనబడింది. భర్త మరణించిండట! పండుగకు పువ్వులు అమ్మే ఈమె గత ఏడాది ఇలా కనిపించింది. ఈ ఏడాది విచారం కమ్ముకుని ఫొటో తీయలేని స్థితి కల్పించింది. తొలుత మనిషిని నేరుగా ఎదుర్కుంటం. ఏ భావమూ ఉండదు. తర్వాత ముభావం అవుతాం. మధ్యలో ఉన్నది, అదే. between the lines. దృశ్యాదృశ్యం. అది ఆది అంతాల నడిమంత్రం. +++ పోట్రేచర్ - రూప చిత్రణం. అందులో లావణ్యం కనిపిస్తుంది. విషాదమూ మూర్తీభవిస్తుంది. ఒక లోవెలుపలి నావ ఒకచోట లంగరు వేయడమూ తెలుస్తుంది. దిక్కుతోచని స్థితిలో కొట్టుమిట్టాడటమూ తెలుస్తుంది. ఇది గతం. వర్తమానం అగమ్యం.. +++ చిత్రమేమిటంటే, ఒక ఫొటో తీస్తున్నప్పుడు తెలియదు. తీసినాక ఆ వ్యక్తి పరిచయం అవుతుంది. మళ్లీ కలిసినప్పుడు గతంలో తీసిన చిత్రం తాలూకు శోభ ఉన్నదా లేదా అని తెలియకుండానే దేవులాడుతాం. ఉంటే మరింత ముచ్చటగా ఇంక ఫొటో తీస్తాం. లేకపోతే కలవర పడతాం. చిత్రమేమిటంటే, ఫొటోగ్రఫి అన్నది ఫొటోగ్రాఫర్ పొట్రెయిటే! దీపం అరకుండా చేతులు వుంచే ఒక రెపరెపలు పోకూడదన్నఅసంకల్పిత చేతన. కానీ, ఎన్ని చెప్పినా తొలి చిత్రమే అసలు చిత్రం. అద్వితీయం. మిగతావన్నీ ద్వితీయమే. నిజానికి మనం తీసిన చిత్రమే కావచ్చు. కానీ, ఆ చిత్రంతోని- మనమే ఆ మనిషిని మరలా మరలా పోల్చుకోవడమే విచిత్రం. ఆ భావం, అనుభవం, తొలి నుంచి మలికి ప్రసరిస్తుంది. అటు తర్వాత బాగున్నా బాగలేకపోయినా మొదలే తుదికంటా కొలమానం అవుతుంది. ఇదంతా తెలియకుండానే జరిగే ఒక చిత్రం. అందుకే అనిపిస్తుంది,, గతం వర్తమానాన్నినిర్దేశిస్తుంది. అది క్రమేణా భవిష్యత్తు గురించి ఆలోచింపచేస్తుంది. చిత్రంలో కూడా అదే ఒరవడి అని! ప్రతిసారీ ఇంతే. first impression is the best impression. చిత్రం. +++ తొలి ఫొటో తీయడం అన్నది నిజానికి చాలా కీలకమైంది, ఫొటోగ్రఫీలో, పోట్రేచర్లో. తొలి చూపుల వంటిదే ఇదీనూ. తొలి పరిచయం, తొలిచూపులు, ఏవైనా - ఎవరికైనా - ఎందుకైనా - కీలకమే. మలిచూపులో ఆ కన్నుకు లేదా చూపుకు కొత్త చిత్రంలో ఏదో ఒక లోటు కనిపిస్తే ఇక మాట అవసరం పడుతుంది. అప్పటిదాకా కంటితో సరిపెట్టిన వారెవరైనా నోరు తెరిచి మాటాడక తప్పదు. అట్లాంటి … [ఇంకా ...]

Untold Stories/భువన చంద్ర

bhuvanachandra (5)

పరమపదసోపాన పటం అను ఉత్తమ కథ

'పెళ్ళి అయి ఆరునెలలేగా అయిందీ? అప్పుడే విడాకులా?" ఆశ్చర్యంగా అడిగారు సత్యంగారు. సత్యం గారు 'ఆ' కాలపు ఎడిటర్. ఉన్నదాంట్లో తృప్తిగా జీవించే మనిషి ప్రస్తుతం విశ్రాంతి తీసుకుంటున్నారు. "విడాకులకి అప్లై చేశారండీ. ఆ కేసు చూస్తున్నది లాయరు శ్యామలగారే. మరి ఎప్పుడు సరోజగారికి తలనెప్పి తప్పుతుందో!" నిట్టుర్చి అన్నాడు లోగనాధం. కరెక్టు పేరు లోకనాధమే.. తమిళ వాళ్ళు క బదులు 'గ' పలుకుతారు. గుమ్మడిపూడి వాడు గనక తెలుగువాడి కిందే లెక్క. లోకనాధం డ్రైవరు. బాగా సీనియర్. అతను మద్రాసు వచ్చిన రోజునించీ సత్యంగారితోనే వున్నాడు. ఇప్పటికీ. సత్యంగారు తన పని తను చూసుకునే మనిషి. లోకనాధానికి అన్నీ కావాలి. ఇండ్రస్ట్రీలో మనుషుల గురించీ, మనసుల గురించీ, గిల్లి కజ్జాల దగ్గర్నించి రూమర్ల దాకా ఏ ఇన్‌ఫర్ మేషన్ కావాలన్నా లోకనాధాన్ని అడిగితే చాలు. ఠక్కున చెప్పేస్తాడు.. పూర్వాపరాలతో సహా. "అసలు తగువెందుకొచ్చిందీ?" అడిగారు సుబ్బారావుగారు. ఆయన ఒకప్పుడు నంబర్ వన్ ప్రొడక్షన్ మేనేజరు. "ఏముందండీ.. కొందరు ఎదుటి వాళ్ళు బాగుంటే చూడలేరండి. ప్రతి చిన్న విషయాన్ని భూతద్దంలో చూసి తీర్పులిస్తారండి. వాడికి తెలిసిందే జ్ఞానం అయినట్టూ, మిగతావాళ్ళది అజ్ఞానం అన్నట్టూ మాట్లాడేవాళ్ళకి లొకంలో కొదవేముందండి. అలాంటోళ్ళల్లో నంబరువన్ ఎదవ అసిరయ్యండి!." రసవత్తరంగా మొదలెట్టాడు లోకనాధం. "అసిరయ్యా.. ఆ పేరు వినలేదే నేను!" ఆశ్చర్యంగా అన్నాడు కోటగిరి ప్రసాదు. ఆర్టు డైరెక్టరాయన. "అసలు పేరు అసిరయ్యండి.. సిన్మాల్లో కొచ్చాక అవినాష్ కుమార్ సిద్దూ అని పెట్టుకున్నాడండి" నవ్వాడు లోకనాధం. "ఏమిటీ? అవినాషా? కొన్ని సినిమాలకి.. "ఆగారు సత్యంగారు. "అవునండీ. కొన్నిట్లో వేషాలేశాడండి. కానీ పైకి రాలేదండి. కొన్ని సినిమాల్లో అసిస్టెంట్ డైరెక్టరుగా ట్రై … [ఇంకా చదవండి ..]

‘తెర’చాప/ మోహన్ రావిపాటి

images1

హామ్లెట్ నుంచి హైదర్ దాకా…!

ప్రపంచ సాహిత్యంతో ఏ మాత్రం పరిచయం ఉన్న వారికైనా తెలిసిన షేక్స్ పియర్ ప్రఖ్యాత నాటకం “హామ్లెట్”. అత్యంత విజయవంతమైన విషాదాంత కథ అయిన దీన్ని సినిమా గా మలచటం అంత తేలికైన పని కాదు, దీనికి బహుశా షేక్స్ పియర్ ఆత్మను ఒడిసి పట్టిన విశాల్ భరద్వాజ్ మాత్రమే సరైన వ్యక్తి . ఇంతకు మునుపే “మాక్బెత్” ఆధారంగా “మక్బూల్”, “ఒథెల్లో” ఆధారంగా” ఓంకార” లాంటి చిత్రాలు తీసి అదే దారిలో “హామ్లెట్” ఆధారంగా రూపొందించిన చలన చిత్రం “హైదర్” విశాల్ భరద్వాజ్, షేక్స్ పియర్ కథల ఆధారంగా నిర్మించే చిత్రాల విషయంలో ఎంచుకొనే నేపధ్యం ఆ చిత్రానికి ఆయువు పట్టు , అలాగే ఈ సినిమాకి 1995 లో కాశ్మీర్ సమస్య ను నేపధ్యంగా తీసుకోవటంతో ఈ సినిమా ను ఒక క్లాసిక్ గా నిలబెట్టింది . మానవ నైజాలు, అధికారం / ఆధిపత్యం కోసం జరిగే కుట్రలు, మోసాలు ఇదే నేపధ్యం, ఈ నేపధ్యం కొత్త కాకపోవచ్చు, కానీ దాన్ని కాశ్మీర్ సమస్యకు ముడిపెట్టటం, దాన్ని హామ్లెట్ ఆధారంగా నడిపించటం ఇది సినిమాని మరింత రక్తి కట్టించేలా చేశాయి,. అదే సమయంలో టెర్రరిజానికి, సైన్యానికి మధ్య జరుగుతున్న యుద్దంలో సామాన్యులు ఎలా బలవుతున్నారో కూడా మనకు కళ్ళముందు చూపుతుంది ఈ సినిమా . నిజానికి … [Read More...]

కార్టూ’నిజం’/ మృత్యుంజయ్

10578330_4804212320303_104074472_n

సిరికింజెప్పకుండా…

ప్రకటన/ తెలంగాణా కత కోసం

చిత్రం: అన్నవరం శ్రీనివాస్

తెలంగాణ కత కోసం

    తెలంగాణ రాష్ట్రం సాధించుకున్న సందర్భంలో ఉన్నాం. ఇన్నాళ్లు ఆధిపత్య భావజాలం గల ఆంధ్రప్రాంత రచయితలతో పోటీలో అనేక అవమానాలు, వివక్ష, విస్మరణ, అణచివేత ఎదుర్కొంటూ వచ్చాం. ఇవాళ మన రాష్ట్రం వేరు, మన కథ వేరు. ఈ శుభ సందర్బంలో మన జీవితాలు, మన సంస్క ృతి, మన సమస్యలు, మన జీవద్భాషలో రాసుకున్న కథల్ని కళ్ళకద్దుకుంటూ సంకలనాలుగా తీసుకురావాల్సిన సమయమిది. అందుకు ప్రతి ఏటా కథవార్షిక వెలువరించాలని నిర్ణయించాం. ఇందుకోసం ఏ యేడుకి ఆ యేడు పత్రికల్లో అచ్చయిన కథలతో పాటు అచ్చుకు నిరాకరించిన కథలను … [ఇంకా చదవండి ...]